Aan een bedrijfsovername of investering gaat doorgaans een lange en intensieve periode van onderhandelen vooraf. Partijen tekenen allerlei documenten zoals een Non Disclosure Agreement en een Letter of Intent, een Memorandum of Understanding of een Termsheet. Al deze documenten beogen de intentie van partijen vast te leggen om met elkaar informatie uit te wisselen en te onderhandelen over de beoogde transactie.
Als partijen vergevorderd zijn in de onderhandelingen, kan een van de partijen dan zomaar van de onderhandelingstafel weglopen?
✅Het uitgangspunt is dat onderhandelende partijen verplicht zijn hun gedrag mede door elkaars gerechtvaardigde belangen te laten bepalen maar dat zij tegelijkertijd onderhandelings- en contractvrijheid hebben. Dat betekent dat in beginsel ieder der partijen zich kan bedenken en van de onderhandelingstafel kan weglopen.
✅Dit kan anders zijn als de afbrekende partij bij de andere partij het gerechtvaardigd vertrouwen heeft doen ontstaan dat een overeenkomst tot stand zal komen of als er andere omstandigheden zijn die maken dat het afbreken van de onderhandelingen naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is.
✅Een overeenkomst kan ook tot stand komen als partijen het niet over alle onderdelen van de overeenkomst eens zijn en de finale overeenkomst nog niet hebben getekend. Er kan een zogenoemde rompovereenkomst tot stand komen als partijen het eens zijn over de wezenlijke kenmerken van de beoogde overeenkomst.
✅ Als het afbreken van de onderhandelingen naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is, kan aanspraak bestaan op:
- (i) schadevergoeding bestaande uit het positieve contractsbelang (gederfde winst), of
- (ii) schadevergoeding bestaande uit het negatieve contractsbelang (vergoeding van de in de onderhandelingsfase gemaakte kosten en kansschade), of
- (iii) een rechterlijk bevel tot voortzetting van de onderhandelingen.
✅Gederfde winst wordt zelden toegewezen door rechters.
✅ Het is sterk afhankelijk van de bedoeling van partijen en de feiten en omstandigheden van het concrete geval of het onderbreken van de onderhandelingen toelaatbaar is.
✅ Om de discussie over het al dan niet ontstaan van gerechtvaardigd vertrouwen te voorkomen, is het belangrijk in de documenten die in de onderhandelingsfase worden getekend op te nemen dat er geen overeenkomst tot stand komt zolang niet beide partijen de finale overeenkomst hebben getekend.
✅ Win juridisch advies in voordat je (vergevorderde) onderhandelingen afbreekt.